Vào ngày 24/2, Nga đã mở một cuộc điều tra đối với người sáng lập Telegram Pavel Durov, cáo buộc ông “hỗ trợ các hoạt động khủng bố”, cho thấy mối quan hệ của ông với Điện Kremlin đã xấu đi nghiêm trọng. Theo các phương tiện truyền thông nhà nước Rossia Gazeta và Komsomol Pravda, Telegram đã bị cáo buộc là một công cụ cho các cơ quan tình báo phương Tây và Ukraine và đã được sử dụng để lên kế hoạch cho nhiều cuộc tấn công chống lại Nga. Báo cáo trích dẫn thông tin từ Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) rằng hành động của Durov đang được điều tra hình sự.
Kể từ khi rời Nga vào năm 2014, Durov đã xây dựng Telegram như một nền tảng lấy quyền riêng tư làm cốt lõi, độc lập với sự kiểm soát của nhà nước. Ông đã có quốc tịch Pháp và UAE và chống lại thành công nỗ lực cấm của Moscow vào năm 2018. Mặc dù vậy, Nga đã gây áp lực lên Telegram, bao gồm hạn chế lưu lượng truy cập, chặn một số tính năng và hướng người dùng đến ứng dụng nhắn tin do nhà nước kiểm soát Max.
Được biết, Telegram có hơn 105 triệu người dùng hoạt động hàng tháng ở Nga, và ngay cả trong cuộc chiến ở Ukraine, hầu hết các phương tiện truyền thông xã hội phương Tây đã bị chặn, các cơ quan chính phủ và quân đội vẫn dựa vào Telegram để công bố thông tin chính thức và phối hợp trên tiền tuyến. Người phát ngôn của Tổng thống Putin cũng liên lạc với giới truyền thông thông qua nền tảng này.
Nguyên nhân dẫn đến động thái mới nhất của Nga là việc Telegram từ chối lưu trữ dữ liệu người dùng và kiểm duyệt nội dung trong nước. Tuần trước, ông Bortnikov nói rằng trước đó ông đã đàm phán với ông Durov nhưng “không đạt được bất kỳ kết quả nào” và cáo buộc ông dung túng cho một số lượng lớn các vi phạm. Durov trả lời rằng động thái này nhằm buộc người dân sử dụng các nền tảng do nhà nước kiểm soát và dễ bị giám sát.
Các nhà quan sát chỉ ra rằng động thái của Nga chống lại Telegram có thể gây ra những thay đổi lớn trong hệ sinh thái thông tin trong nước. Sự tồn tại lâu dài của Telegram với tư cách là một kênh truyền thông độc lập và vị trí của nó trong đời sống công cộng, điều phối quân sự và phổ biến thông tin đã khiến cuộc điều tra này về người sáng lập có tác động sâu sắc đến toàn bộ môi trường truyền thông kỹ thuật số. Tình hình hiện tại cho thấy sự rạn nứt giữa Durov và Điện Kremlin ngày càng sâu sắc, và các hoạt động của Telegram ở Nga phải đối mặt với những bất ổn mới.