Viết bài: Zeus
Biên tập: Block unicorn
Private credit chính là vay tiền mà không qua ngân hàng. Cá nhân và doanh nghiệp không cần đến các ngân hàng thương mại mà thay vào đó vay từ các tổ chức cho vay tư nhân. Những tổ chức này có thể là quỹ đầu tư, các tổ chức cho vay chuyên nghiệp hoặc công ty tài chính. Người vay nhận được khoản vay cần thiết, trong khi các tổ chức cho vay nhận lãi suất do phải chịu rủi ro. Chỉ đơn giản vậy thôi. Đó chính là toàn bộ ý tưởng của private credit.
Thị trường này tồn tại vì ngân hàng không cho vay tất cả mọi người. Ngân hàng có quy định nghiêm ngặt, quy trình dài dòng, và nhiều hồ sơ vay bị từ chối. Các tổ chức cho vay tư nhân lấp đầy khoảng trống của ngân hàng, nhưng do rủi ro cao hơn, vốn thường bị khóa trong thời gian dài hơn, nên họ sẽ tính lãi suất cao hơn.
Đây chính là lý do tại sao lợi suất của private credit thường cao hơn so với tài khoản tiết kiệm hoặc trái phiếu chính phủ. Có người trả tiền cho khoản lợi nhuận này, nó không đến từ hư không.
Trong thời gian dài, private credit rất khó tham gia. Bạn cần một khoản vốn lớn để bắt đầu, và vốn của bạn thường bị khóa trong nhiều năm. Rất khó để bán vị thế của mình, và một khi đã đầu tư, bạn cũng không thể thấy nhiều thông tin. Điều này có lợi cho các nhà đầu tư lớn, nhưng lại khiến phần lớn mọi người bị loại khỏi thị trường.
Tokenization (đại diện bằng token) không thay đổi bản chất của private credit, mà thay đổi cách nó vận hành. Các khoản vay vẫn tồn tại trong thế giới thực, vẫn có hợp đồng pháp lý, và vẫn có người vay trả nợ. Khác biệt ở chỗ, quyền sở hữu không còn được theo dõi qua giấy tờ và hệ thống khó xem nữa, mà được theo dõi dưới dạng số trên blockchain.
Bạn có thể hiểu đơn giản như thế này: các khoản vay không thay đổi, chỉ có hệ thống xung quanh nó được nâng cấp. Đó chính là lý do tại sao private credit đã trở thành một trong những tài sản thực tế lớn nhất trên chuỗi (RWA).
Thông qua vay mượn các khoản vốn lưu động trên chuỗi, lượng vốn lưu động còn nhiều hơn cả qua vàng, cổ phiếu hoặc bất động sản. Điều này bởi vì các nhà đầu tư quan tâm đến thu nhập ổn định và khả năng mở rộng.
Ví dụ đơn giản. Giả sử có người vay dựa trên giá trị căn nhà làm tài sản thế chấp, và các khoản vay này được đóng gói lại với nhau. Các nhà đầu tư bỏ vốn vào danh mục này, và kiếm lãi khi chủ nhà trả nợ. Qua tokenization, nhà đầu tư có thể nắm giữ phần của mình dưới dạng số, rõ ràng hơn về tình hình trả nợ, đôi khi còn dễ dàng mua bán hơn.
Một ví dụ khác là quỹ private credit. Các quỹ này cho vay cùng lúc cho nhiều người vay. Tokenization cho phép quy mô đầu tư nhỏ hơn và dễ tiếp cận hơn, trong khi quỹ vẫn phải tuân thủ các quy tắc và quy định thông thường.
Tokenization có thể đơn giản hóa quy trình tiếp cận, giảm công tác quản lý, tăng tốc độ và nâng cao tính minh bạch. Nhưng nó không thể loại bỏ rủi ro. Nếu người vay ngừng trả nợ, sẽ gây thiệt hại. Nếu nhiều người cùng lúc rút lui, tính thanh khoản có thể biến mất.
Private credit qua tokenization về bản chất vẫn là vay mượn. Bạn vẫn cần tin tưởng người vay sẽ trả đúng hạn, và tin tưởng quản lý quỹ sẽ làm tốt công việc của mình. Công nghệ này không thể bảo vệ bạn khỏi các khoản nợ xấu.
Vì vậy, khi đánh giá bất kỳ sản phẩm private credit nào (dù dựa trên công nghệ chuỗi hay không), câu hỏi đơn giản là:
Ai đang vay?
Họ cần tiền để làm gì?
Các khoản vay này có đảm bảo không?
Làm thế nào để thu hồi vốn?
Tại sao lại có lợi suất này?
Nếu câu trả lời cho những câu hỏi này không rõ ràng, thì tốt nhất là bỏ qua.
Đây chính là lý do tại sao private credit qua tokenization lại quan trọng đến vậy. Nó liên quan đến cách đưa một trong những thị trường vay mượn lớn nhất toàn cầu vào một quỹ đạo hoàn thiện hơn.