Bài học 3

Phương thức xác thực sự tin cậy trên blockchain

Nếu DID giúp xác định "Tôi là ai?", thì Verifiable Credentials (VC) lại trả lời cho câu hỏi "Tôi có thể chứng minh điều gì?" Trong hệ thống nhận diện phi tập trung, niềm tin không còn phụ thuộc vào một nền tảng hay cơ sở dữ liệu duy nhất mà được thiết lập và chuyển giao giữa các bên thông qua các tuyên bố có thể xác minh bằng công nghệ mật mã. Bài học này mang đến cái nhìn tổng quan toàn diện về cách VC vận hành, các vai trò liên quan và các cơ chế bảo vệ quyền riêng tư, giúp bạn nắm rõ cách xây dựng và xác thực niềm tin trên chuỗi.

Cách thức hoạt động của Verifiable Credential

Bản chất của Verifiable Credential là một tuyên bố số được bên phát hành đáng tin cậy cấp, cho phép bất cứ ai xác minh độc lập. Khác với chứng chỉ giấy truyền thống hoặc cơ sở dữ liệu tập trung, VC không cần truy vấn trực tiếp đến đơn vị phát hành; chỉ cần xác thực chữ ký là đã đủ để chứng minh tính xác thực.

Quy trình chuẩn của VC thường gồm các giai đoạn sau:

Phát hành: Bên phát hành tạo và ký xác nhận cho người sở hữu dựa trên thông tin hoặc tiêu chí xác định.
Lưu giữ: Người sở hữu tự lưu trữ xác nhận, thường trong ví định danh cá nhân.
Trình bày: Khi cần, người sở hữu trình bày xác nhận—hoặc một phần xác nhận—cho bên xác minh.
Xác minh: Bên xác minh kiểm tra tính hợp lệ của xác nhận thông qua chữ ký mật mã và giải quyết DID.

Trong toàn bộ quá trình này, blockchain không lưu trữ nội dung xác nhận mà đóng vai trò là điểm neo tin cậy, đảm bảo danh tính của bên phát hành được xác thực và không thể làm giả xác nhận. Mô hình xác minh ngoại tuyến này giúp giảm mạnh sự phụ thuộc vào hệ thống và hạn chế rủi ro về quyền riêng tư.