Phân tích giá vàng năm 2026: Hỗ trợ cấu trúc của thị trường vàng tiếp tục được củng cố

Để thực sự hiểu xu hướng của thị trường vàng, điều cốt yếu là nhận thức rằng đà tăng này không đơn thuần do hoảng loạn ngắn hạn hoặc kỳ vọng lạm phát, mà còn do sự tương tác của nhiều yếu tố cấu trúc dài hạn cùng nhau thúc đẩy. Khi thị trường phổ biến kỳ vọng rằng những yếu tố căn bản này có thể được giải quyết hiệu quả hoặc giảm thiểu rõ ràng, thì phần chênh lệch giá vàng so với giá trị tiền tệ mới thực sự biến mất. Việc nắm vững logic và phương pháp phân tích giá vàng là chìa khóa để đối phó với biến động thị trường. Bài viết này sẽ từ ba góc độ: yếu tố cấu trúc, tín hiệu thị trường, dự đoán của các tổ chức, để giúp bạn hiểu rõ toàn diện về lý luận đầu tư hiện tại của thị trường vàng.

Tại sao vàng liên tục lập đỉnh mới? Giải thích chi tiết năm yếu tố cấu trúc hỗ trợ chính

Trong hai năm gần đây, thị trường vàng thể hiện sự bền bỉ đáng kinh ngạc, không chỉ nhiều lần phá vỡ kỷ lục mà còn duy trì đà tăng liên tục. Theo số liệu của Reuters và Bloomberg, trong giai đoạn 2024-2025, mức tăng của vàng đã vượt quá 30%, lập kỷ lục tăng trưởng cao nhất trong gần 30 năm, vượt xa mức 31% của năm 2007 và 29% của năm 2010. Đến năm 2026, giá vàng tiếp tục duy trì đà mạnh mẽ, ổn định trên mức 5150 USD/oz. Từ đầu năm 2024, khi mới khoảng hơn 2000 USD, đến năm 2026 vượt mốc 5000 USD, đà tăng này đã tích lũy hơn 150%.

Sự tăng trưởng liên tục này không phải là ngẫu nhiên, mà do năm yếu tố cấu trúc cùng nhau củng cố:

1. Thay đổi cấu trúc trong xung đột thương mại toàn cầu và chính sách thuế quan

Việc chủ nghĩa bảo hộ thương mại tiếp tục gia tăng đã trực tiếp làm tăng bất ổn thị trường. Các điều chỉnh liên tiếp trong chính sách thuế quan đã tạo ra những biến đổi cấu trúc trong môi trường kinh doanh, làm tăng tâm lý phòng vệ, từ đó đẩy giá vàng lên cao. Theo kinh nghiệm lịch sử, trong giai đoạn xung đột thương mại Mỹ-Trung năm 2018, giá vàng thường có đợt tăng ngắn hạn từ 5-10% khi chính sách chưa rõ ràng. Đến năm 2026, các xung đột thương mại khu vực và bất ổn chính sách này vẫn chưa giảm, mà còn trở thành yếu tố hỗ trợ chính cho giá vàng.

2. Suy nghĩ lâu dài về hệ thống tín dụng của USD

Khi thị trường toàn cầu mất niềm tin vào USD, các tài sản tính theo USD như vàng sẽ hưởng lợi. Trong giai đoạn 2025-2026, thâm hụt ngân sách của Mỹ mở rộng, tranh cãi về trần nợ liên tục diễn ra, cộng thêm xu hướng toàn cầu giảm phụ thuộc vào USD ngày càng mạnh mẽ, dòng vốn liên tục chuyển từ các tài sản USD truyền thống sang các tài sản cứng. Đây không phải là hiện tượng ngắn hạn, mà phản ánh quá trình điều chỉnh dài hạn trong cấu trúc dự trữ toàn cầu.

3. Chu kỳ cắt giảm lãi suất của Fed và xu hướng giảm thực lãi suất

Chính sách cắt giảm lãi suất của Fed sẽ trực tiếp làm USD yếu đi, đồng thời giảm chi phí cơ hội nắm giữ vàng, làm tăng sức hấp dẫn của vàng so với các tài sản khác. Khi kinh tế gặp áp lực suy thoái, tốc độ cắt giảm lãi suất thường tăng nhanh. Dữ liệu lịch sử cho thấy, mỗi chu kỳ cắt giảm lãi suất đều đẩy giá vàng tăng mạnh—như giai đoạn 2008-2011, 2020-2022 đã chứng minh quy luật này. Theo dự báo thị trường, năm 2026, Fed dự kiến sẽ tiếp tục cắt giảm lãi suất thêm 1-2 lần nữa, tạo nền tảng vững chắc cho vàng.

Việc theo dõi các dự báo chính sách của Fed là cực kỳ quan trọng trong phân tích giá vàng. Công cụ CME FedWatch cho phép theo dõi biến động xác suất cắt giảm lãi suất theo thời gian thực—khi xác suất cắt giảm tăng, giá vàng dễ đi lên; ngược lại, khi xác suất giảm, có thể xảy ra điều chỉnh giảm giá. Đây là cơ sở để dự đoán xu hướng ngắn hạn của vàng.

4. Tăng cao bất ổn địa chính trị

Xung đột Nga-Ukraine kéo dài, căng thẳng tại Trung Đông leo thang, các khu vực xung đột gia tăng khiến nhu cầu phòng vệ toàn cầu luôn duy trì ở mức cao. Các sự kiện địa chính trị thường gây ra các đợt tăng giá vàng nhanh chóng theo kiểu xung lực. Trong năm 2025-2026, các yếu tố rủi ro này chưa có dấu hiệu giảm, mà còn bị đẩy mạnh do chuỗi cung ứng toàn cầu ngày càng mong manh.

5. Xu hướng tăng tích cực của các ngân hàng trung ương toàn cầu

Theo dữ liệu của Hiệp hội Vàng Thế giới (WGC), trong năm 2025, các ngân hàng trung ương toàn cầu đã mua ròng hơn 1200 tấn vàng, là năm thứ tư liên tiếp vượt mốc nghìn tấn. Trong báo cáo khảo sát dự trữ vàng của ngân hàng trung ương năm 2025 của WGC, có tới 76% ngân hàng trung ương được khảo sát cho biết sẽ tăng tỷ lệ vàng trong dự trữ tổng thể trong 5 năm tới, đồng thời đa số dự đoán tỷ lệ dự trữ USD sẽ giảm. Hành động tăng mua vàng của các ngân hàng trung ương này thực chất phản ánh chiến lược đa dạng hóa dự trữ dài hạn, là một sự thay đổi cấu trúc chứ không chỉ là hành vi đầu tư ngắn hạn.

Các yếu tố thúc đẩy giá vàng tăng thứ cấp và tín hiệu thị trường

Ngoài năm yếu tố cốt lõi kể trên, còn có các yếu tố sau đây cũng làm tăng sức hấp dẫn của vàng:

Xu hướng nới lỏng trong bối cảnh nợ cao toàn cầu

Tính đến năm 2025, tổng nợ toàn cầu đã đạt 307 nghìn tỷ USD (theo IMF), mức nợ cao khiến các quốc gia hạn chế khả năng điều chỉnh lãi suất, chính sách tiền tệ chủ yếu duy trì trạng thái nới lỏng tương đối. Điều này trực tiếp làm giảm lãi suất thực, gián tiếp thúc đẩy sức mua vàng.

Rủi ro tập trung trong thị trường chứng khoán và tái cân bằng danh mục

Thị trường chứng khoán hiện đã ở mức cao lịch sử, số cổ phiếu dẫn dắt ít, rủi ro tập trung trong danh mục ngày càng lớn. Điều này có nghĩa là, khi thị trường điều chỉnh, sẽ gây ra thiệt hại nghiêm trọng không cân xứng trong danh mục đầu tư. Chính vì vậy, nhiều tổ chức và nhà đầu tư cá nhân chọn nắm giữ vàng để ổn định danh mục và phòng ngừa rủi ro.

Hiệu ứng truyền thông và cộng đồng

Các báo cáo liên tục từ truyền thông và tâm lý cộng đồng khiến dòng tiền ngắn hạn đổ mạnh vào thị trường vàng, tạo đà tăng thêm.

Tăng cường linh hoạt của các sản phẩm phái sinh tài chính

Nhà đầu tư ngày càng quan tâm đến các công cụ phái sinh vàng như XAU/USD, vì chúng cho phép điều chỉnh vị thế linh hoạt mà không cần bỏ ra số vốn lớn. Điều này làm tăng tính thanh khoản và phản ứng nhanh của thị trường, nhưng cũng khiến giá vàng phản ứng nhanh hơn với các tín hiệu vĩ mô, dễ biến động hơn.

Lưu ý: Trong ngắn hạn, các yếu tố này có thể gây ra biến động mạnh, không phản ánh xu hướng dài hạn chắc chắn. Đối với nhà đầu tư tại Đài Loan, biến động tỷ giá USD/TWD cũng ảnh hưởng đến lợi nhuận quy đổi của vàng tính theo ngoại tệ.

So sánh dự báo của các tổ chức: Mục tiêu giá vàng năm 2026

Đến tháng 2 năm 2026, giá vàng giao ngay (XAU/USD) đã nhiều lần lập đỉnh mới trong tháng này, duy trì trên mức 5150-5200 USD/oz. Dựa trên các yếu tố cấu trúc hỗ trợ đã thúc đẩy giá vàng trong hai năm qua, các nhà phân tích đều tỏ ra lạc quan về phần còn lại của năm 2026.

Dự báo chung của thị trường

• Mục tiêu trung bình cả năm 2026: 5200-5600 USD/oz
• Mục tiêu cuối năm: 5400-5800 USD/oz
• Tình huống lạc quan: 6000-6500 USD/oz
• Tình huống cực đoan (xung đột địa chính hoặc USD giảm mạnh): trên 6500 USD/oz

Dự báo cụ thể của các tổ chức tài chính lớn

Goldman Sachs nâng mục tiêu cuối năm từ 5400 USD lên 5700 USD, chủ yếu dựa vào việc các ngân hàng trung ương tiếp tục mua vàng và lợi suất thực giảm.

JPMorgan dự kiến giá vàng sẽ đạt 5550 USD trong quý IV, nhờ dòng vốn ETF và nhu cầu phòng vệ tăng cao.

Citi dự báo trung bình quý 2 và 3 đạt 5800 USD, trong bối cảnh suy thoái kinh tế hoặc lạm phát cao, giá có thể lên tới 6200 USD.

UBS dự đoán mục tiêu cuối năm là 5300 USD, nhưng cũng thừa nhận nếu lãi suất giảm nhanh hơn dự kiến, mục tiêu này có thể thấp hơn.

Hiệp hội Vàng Thế giới và các thành viên của Hiệp hội Thị trường Vàng và Bạc London (LBMA) hiện đặt mục tiêu trung bình năm khoảng 5450 USD, cao hơn đáng kể so với các khảo sát trước đó của năm 2026.

Chìa khóa nhận thức: Phân tích giá vàng quan trọng nhất là nhận ra rằng, bề ngoài là do giảm lãi suất, lạm phát, rủi ro địa chính trị thúc đẩy giá tăng, nhưng sâu xa hơn là các vết rạn cấu trúc của hệ thống tín dụng toàn cầu. Vàng về bản chất là tài sản phòng ngừa rủi ro hệ thống dài hạn. Xu hướng các ngân hàng trung ương liên tục mua vàng kể từ năm 2022 chưa từng thực sự dừng lại, điều này phản ánh sự hoài nghi lâu dài về hệ thống USD.

Hướng dẫn quyết định đầu tư của nhà đầu tư cá nhân dựa trên mức độ rủi ro

Sau khi đã hiểu rõ logic phân tích giá vàng, nhiều nhà đầu tư đặt câu hỏi: Liệu đã quá muộn để tham gia? Câu trả lời phụ thuộc vào khung thời gian đầu tư và khả năng chịu đựng rủi ro của bạn.

Nhà đầu tư giao dịch ngắn hạn

Nếu bạn có kinh nghiệm thị trường và quen với các biến động rung lắc, hiện tại thanh khoản thị trường khá dồi dào, xu hướng tăng giảm ngắn hạn dễ dự đoán hơn. Đặc biệt trong các giai đoạn tăng giảm mạnh, lực mua bán rõ ràng, cơ hội giao dịch nhiều. Tuy nhiên, nhà đầu tư mới tuyệt đối không nên mua đuổi giá—hãy bắt đầu bằng số vốn nhỏ để thử nghiệm, không nên đưa ra quyết định vội vàng. Học cách sử dụng lịch kinh tế để theo dõi dữ liệu kinh tế Mỹ, hỗ trợ quyết định giao dịch.

Nhà đầu tư dài hạn

Nếu bạn dự định mua vàng vật chất để phân bổ dài hạn, cần chuẩn bị tâm lý chấp nhận biến động lớn. Dù xu hướng dài hạn rõ ràng tăng, nhưng khả năng chịu đựng các đợt biến động mạnh là yếu tố cần cân nhắc trước khi vào.

Nhà đầu tư phân bổ danh mục

Việc đưa vàng vào danh mục đầu tư để đa dạng hóa hoàn toàn khả thi, nhưng không nên đặt toàn bộ vốn vào một loại tài sản duy nhất. Độ biến động của vàng không thấp hơn nhiều so với cổ phiếu (biến động trung bình hàng năm 19.4% so với 14.7% của S&P 500), do đó phân tán danh mục là chiến lược an toàn hơn.

Nhà đầu tư theo chiến lược sóng

Nếu muốn vừa nắm giữ dài hạn, vừa bắt sóng biến động giá, có thể áp dụng chiến lược kết hợp “nắm giữ dài hạn + giao dịch sóng ngắn”. Đặc biệt trước và sau các công bố dữ liệu Mỹ, biến động thường tăng mạnh, phù hợp với chiến lược sóng. Tuy nhiên, chiến lược này đòi hỏi kinh nghiệm và khả năng kiểm soát rủi ro nhất định.

Lưu ý quan trọng

• Biến động trung bình hàng năm của vàng là 19.4%, không thấp hơn nhiều so với cổ phiếu
• Thời gian đầu tư vàng dài hạn, để giữ giá trị, cần đặt mục tiêu trên 10 năm, trong đó có thể nhân đôi hoặc giảm một nửa
• Chi phí giao dịch vàng vật chất cao, thường từ 5-20%

Triển vọng phân tích giá vàng dài hạn: Khi nào các yếu tố cấu trúc đảo chiều?

Đợt tăng giá này của vàng về bề ngoài chủ yếu do giảm lãi suất, lạm phát, rủi ro địa chính trị, nhưng về bản chất sâu xa hơn là thách thức dài hạn của hệ thống tín dụng toàn cầu. Xu hướng các ngân hàng trung ương mua vàng liên tục từ 2022 đến nay chưa từng dừng lại, phản ánh sự hoài nghi hệ thống dự trữ USD truyền thống.

Năm 2026, lạm phát dai dẳng vẫn tồn tại, nợ toàn cầu chưa giảm, căng thẳng địa chính trị chưa hạ nhiệt, do đó xu hướng hỗ trợ cấu trúc này sẽ không đột ngột biến mất. Giá vàng liên tục nâng đáy, đà giảm trong xu hướng giảm dài hạn hạn chế, đà tăng vẫn còn mạnh mẽ.

Tuy nhiên, cần nhớ rằng, đà tăng của vàng chưa bao giờ đi theo đường thẳng. Năm 2025, do dự báo chính sách của Fed điều chỉnh, giá vàng đã giảm 10-15%. Nếu trong năm 2026, lãi suất thực tăng trở lại hoặc xung đột địa chính giảm bớt, giá vàng cũng sẽ biến động. Chìa khóa phân tích giá vàng là xây dựng cơ chế theo dõi hệ thống, chứ không chỉ theo tin tức nóng hổi.

Thường xuyên theo dõi các hành động của ngân hàng trung ương, giám sát chỉ số USD, chú ý biến động lãi suất thực là cách đúng đắn để ứng phó với thị trường vàng.