Bitwise: Cơn sóng của các tổ chức đã đến, tại sao thị trường vẫn còn đang ngủ say?

Viết bài: Matt Hougan, Giám đốc Đầu tư Chính của Bitwise

Dịch: Saoirse, Foresight News

Lợi nhuận vượt trội lớn nhất trong thị trường tài chính (Alpha) thường đến từ các sai lệch hành vi. Nhà đầu tư luôn mắc lỗi, nếu bạn có thể tận dụng những sai lầm này, bạn sẽ thu về lợi nhuận đáng kể.

Một trong những sai lệch hành vi tôi thích tận dụng nhất là hiệu ứng neo: mọi người thường cố chấp với thông tin ban đầu nhận được, không muốn thay đổi. Đó cũng là lý do tại sao các nhà bán lẻ hay gắn giá 9.99 USD thay vì 10.00 USD — bạn đã ghi nhớ “9”, não bộ rất khó thoát khỏi điều đó.

Hiệu ứng neo chính là một trong những lý do tôi quyết định từ năm 2018 dành toàn thời gian cho ngành công nghiệp tiền mã hóa.

Lúc đó, phần lớn mọi người còn xem tiền mã hóa như trò đùa. Họ biết đến tiền mã hóa lần đầu qua vụ scandal Silk Road năm 2013, hay vụ phá sản của sàn giao dịch Mt. Gox năm 2014, và cũng chứng kiến các chu kỳ biến động dữ dội của nó.

May mắn thay, một vài người tôi tin tưởng đã nhắc nhở tôi phải xem xét nghiêm túc về tiền mã hóa.

Khi tôi bỏ qua vẻ bề ngoài, nhìn rõ bản chất của nó thay vì những gì người ta nghĩ về nó, tôi đã bị hoàn toàn sốc. Công nghệ này còn trưởng thành hơn nhiều so với nhận thức của đa số người, và cơ hội cũng lớn hơn nhiều. Trong khi đó, mọi người vẫn còn giữ những ấn tượng cũ từ năm 2014.

Lúc đó, tôi như được trở lại thời điểm đó một lần nữa.

Toàn thế giới đang kêu gọi bạn

Nhìn quanh, Phố Wall đang lớn tiếng tuyên bố: ngành tài chính đang chuyển lên chuỗi. Không phải một phần nhỏ, mà toàn bộ.

Tháng 7 năm ngoái, Chủ tịch SEC Mỹ Paul Atkins đã khởi xướng “Dự án tiền mã hóa”, một kế hoạch cấp toàn ủy ban nhằm thúc đẩy hiện đại hóa quản lý chứng khoán. Theo ông, mục tiêu là để thị trường tài chính Mỹ có thể “hoạt động trên chuỗi”. Và thực tế, thị trường đã bắt đầu chuyển lên chuỗi:

Tháng 10, CEO của BlackRock Larry Fink công khai nói rằng chúng ta đang ở giai đoạn bắt đầu của quá trình token hóa tất cả các tài sản. Hai tuần trước, BlackRock đã ra mắt quỹ trái phiếu chính phủ token hóa trên Uniswap, sàn giao dịch phi tập trung lớn nhất thế giới, với quy mô vượt quá 2 tỷ USD; trong khuôn khổ hợp tác, BlackRock còn đầu tư vào token gốc của Uniswap là UNI.

Các tổ chức tín dụng quản lý 7000 tỷ USD như Apollo hợp tác với Securitize để token hóa các quỹ tín dụng đa dạng của họ, và đưa lên sáu chuỗi công khai. Từ tháng 1 năm 2025, sản phẩm này đã thu hút hơn 100 triệu USD vốn. Gần đây, công ty còn tuyên bố dự định mua lại 9% cổ phần của Morpho, một trong những giao thức vay phi tập trung hàng đầu thế giới.

JPMorgan, Bank of America, Citigroup, Wells Fargo đang bàn bạc hợp tác ra mắt stablecoin.

Trong khi đó, JPMorgan đã phát hành token gửi tiền trên mạng lưới Coinbase Base; Fidelity đang tuyển dụng trưởng bộ phận quỹ DeFi… Các hoạt động tương tự liên tục xuất hiện.

Thị trường liên quan có quy mô cực kỳ lớn: thị trường ETF 30 nghìn tỷ USD, thị trường cổ phiếu 110 nghìn tỷ USD, thị trường trái phiếu 145 nghìn tỷ USD.

Ngược lại, quy mô thị trường token hóa toàn cầu hiện chỉ khoảng 20 tỷ USD.

Nếu Larry Fink đúng — “mỗi cổ phiếu, mỗi trái phiếu… cuối cùng đều sẽ được token hóa”, điều đó có nghĩa là thị trường này còn có thể tăng trưởng hàng vạn lần nữa.

Sự lệch lạc trong nhận thức

Tuy nhiên, các nhà đầu tư truyền thống lại không nghe thấy gì.

Họ không nghe thấy vì hiệu ứng neo.

Khi nhắc đến tiền mã hóa, trong đầu họ vẫn hiện lên hình ảnh xăm trổ, punk, trượt ván. Họ không nhận ra rằng, người này đã cạo sạch râu, mặc vest, đang xây dựng hạ tầng hỗ trợ cho thị trường vốn thế hệ tiếp theo.

Thật buồn cười, chính các nhà đầu tư tiền mã hóa dường như cũng không nghe thấy.

Họ mắc chứng “sư tử kêu” giả. Nghe quá nhiều lời hứa “các tổ chức sắp vào cuộc”, giờ khi thực sự đến, họ lại trở nên vô cảm.

Nhưng dữ liệu không nói dối.

Hãy nhìn vào đường cong tăng trưởng của token hóa các tài sản thực (RWAs), độ dốc còn dữ hơn đỉnh Everest.

Giá trị của token hóa các tài sản thực (RWAs):

Nguồn: Công ty quản lý tài sản Bitwise, dữ liệu từ RWA.xyz. Thời gian dữ liệu từ 1/2020 đến 31/12/2025.

Lưu ý: Các nhà phát hành stablecoin như Circle và Tether đã bị bỏ qua có chủ ý.

Nắm bắt cơ hội

Khó khăn là chúng ta rất khó xác định chính xác cách để thu lợi từ đó.

Bởi ngành công nghiệp tiền mã hóa hiện vẫn còn một loạt vấn đề then chốt chưa được giải quyết, ví dụ:

Giá trị từ token hóa sẽ chảy vào các giao thức nền tảng như Ethereum, Solana, hay đang hướng tới việc trở thành hàng hóa của không gian blockchain?

Nếu giá trị tích tụ trong các chuỗi công cộng nền tảng, thì các chuỗi mới như Canton Network, Tempo có thể vượt trội hơn không?

Khi các tổ chức như BlackRock, Apollo đẩy mạnh DeFi, token DeFi sẽ bùng nổ, hay mô hình kinh tế của token DeFi quá khó để vượt qua?

Nếu cuối cùng, giá trị chảy vào các công ty xây dựng thay vì chính blockchain, thì ai sẽ hưởng lợi — BlackRock, JPMorgan hay các tổ chức tiền mã hóa nguyên bản?

Tôi có những nhận định riêng về các câu hỏi này, và sẽ lần lượt chia sẻ trong vài tháng tới. Nhưng thành thật mà nói, phần lớn câu trả lời hiện tại là: không ai biết.

Điều tôi chắc chắn chỉ có một:

Khoảng cách lớn giữa thị trường tiền mã hóa mà mọi người nghĩ và thực tế đang diễn ra.

Theo tôi, chính khoảng cách này là cơ hội lớn — không phải vội vàng chọn ra người chiến thắng, mà là đầu tư rộng rãi vào toàn bộ lĩnh vực khi thị trường vẫn còn định giá sai về cấu trúc này.

Cơ hội lợi nhuận vượt trội lớn nhất thường xuất hiện khi thị trường đã hết hợp tác, thực tế đã tiến xa, mà nhà đầu tư vẫn còn neo vào câu chuyện cũ.

Ngành công nghiệp tiền mã hóa hiện đang ở điểm này.

Nếu bạn có thể nhìn rõ bản chất của nó, cơ hội sẽ luôn ở quanh bạn.