Chi phí cố định gồm những gì và cấu trúc chi phí mà nhà quản lý cần biết

Khi nói đến quản lý doanh nghiệp, việc hiểu rõ các loại chi phí cố định là nền tảng quan trọng mà mọi loại hình doanh nghiệp đều cần có. Chi phí trong doanh nghiệp được chia thành hai loại chính: chi phí cố định và chi phí biến đổi. Cả hai đều là động lực thúc đẩy quyết định kinh doanh và lập kế hoạch tài chính. Có kiến thức sâu về cấu trúc chi phí này giúp doanh nghiệp xác định giá bán sản phẩm, lập kế hoạch đầu tư và đánh giá điểm hòa vốn chính xác. Bài viết này sẽ khám phá chi tiết về chi phí cố định là gì, đặc điểm chính của nó và cách doanh nghiệp có thể quản lý để đạt thành công.

Cấu trúc chi phí doanh nghiệp: Chi phí cố định và chi phí biến đổi

Chi phí cố định là phần quan trọng trong cấu trúc tài chính của doanh nghiệp, là các khoản chi không thay đổi theo mức độ sản xuất hoặc doanh số bán hàng. Dù doanh nghiệp có doanh thu cao hay thấp, hoặc thậm chí không hoạt động, các chi phí này vẫn phải trả do chúng là nghĩa vụ dài hạn. Thông thường, chi phí cố định liên quan đến tài sản của công ty như đất đai, tòa nhà và máy móc.

Ngược lại, chi phí biến đổi là các khoản chi thay đổi trực tiếp theo khối lượng sản xuất hoặc doanh số bán hàng. Khi sản xuất tăng, chi phí biến đổi cũng tăng; khi giảm, chi phí biến đổi giảm theo. Hiểu rõ sự khác biệt giữa hai loại này là điều cần thiết cho việc lập kế hoạch tài chính hiệu quả.

Chi phí cố định là gì - Các khoản cần chi suốt cả năm

Chi phí cố định bao gồm các khoản chi mà công ty phải gánh chịu bất kể hoạt động hay không. Dưới đây là các mục chính, chi phí cố định là gì mà các nhà quản lý cần xem xét kỹ lưỡng:

Tiền thuê mặt bằng và tòa nhà

Tiền thuê văn phòng, nhà máy hoặc kho bãi là một trong những chi phí cố định lớn nhất. Công ty phải trả hàng tháng hoặc hàng năm theo hợp đồng thuê, bất kể sản phẩm bán được nhiều hay ít. Tiền thuê cố định hàng tháng giúp doanh nghiệp lập ngân sách đều đặn.

Lương và bảo hiểm nhân viên

Lương của nhân viên chính thức hoặc toàn thời gian, cùng với bảo hiểm y tế và các phúc lợi khác, là chi phí cố định quan trọng. Doanh nghiệp phải trả lương đúng hạn, bất kể doanh số bán hàng ra sao. Lương cố định giúp công ty có lực lượng lao động ổn định và hiệu quả.

Chi phí bảo hiểm doanh nghiệp

Các khoản bảo hiểm như bảo hiểm văn phòng, bảo hiểm tài sản, bảo hiểm trách nhiệm và bảo hiểm rủi ro là các khoản chi phí hàng năm cố định. Các khoản này giúp công ty phòng ngừa rủi ro, nhưng phải trả dù có xảy ra sự cố hay không.

Chi phí khấu hao tài sản

Chi phí khấu hao của máy móc, thiết bị và các tài sản khác là chi phí kế toán tính theo tuổi thọ của tài sản. Mặc dù không liên quan trực tiếp đến tiền mặt ngay lập tức, nhưng thể hiện chi phí của các khoản đầu tư trước đó.

Lãi vay và nghĩa vụ nợ

Nếu công ty vay vốn, lãi vay theo hợp đồng sẽ là chi phí cố định phải trả theo kỳ hạn. Dù doanh nghiệp có hoạt động hay không, lãi vay vẫn phải thanh toán hàng tháng theo hợp đồng.

Chi phí điện, nước cố định

Mặc dù chi phí điện và nước có phần là chi phí biến đổi, nhưng phần cơ bản tối thiểu mà doanh nghiệp phải trả hàng tháng được xem là chi phí cố định.

Đặc điểm chính của chi phí cố định

Không thay đổi theo khối lượng sản xuất hoặc bán hàng

Điểm nổi bật của chi phí cố định là nó không tăng hoặc giảm khi sản lượng hoặc doanh số bán hàng thay đổi. Dù doanh nghiệp sản xuất 100 hay 1.000 đơn vị, tiền thuê mặt bằng vẫn như cũ. Đặc điểm này giúp doanh nghiệp dễ dàng lập kế hoạch tài chính trước.

Vai trò trong xác định giá bán và điểm hòa vốn

Để đạt lợi nhuận, giá bán phải đủ để bù đắp cả chi phí cố định và biến đổi. Tính điểm hòa vốn đòi hỏi chia chi phí cố định cho tỷ lệ lợi nhuận trên mỗi đơn vị. Doanh nghiệp có chi phí cố định cao cần phải sản xuất và bán nhiều hơn để hòa vốn.

Gây ra rủi ro

Vì chi phí cố định phải trả bất kể doanh thu, trong giai đoạn doanh số thấp, chi phí cố định cao sẽ trở thành gánh nặng cho công ty. Do đó, doanh nghiệp có chi phí cố định cao cần có kế hoạch quản lý rủi ro tốt.

Chi phí biến đổi là gì - Các khoản chi phụ thuộc vào sản xuất

Chi phí biến đổi là các khoản chi tăng hoặc giảm theo khối lượng sản xuất hoặc doanh số bán hàng. Dưới đây là các mục chính của chi phí biến đổi:

Chi phí nguyên vật liệu và linh kiện

Chi phí cho nguyên liệu và linh kiện dùng trong sản xuất tăng theo khối lượng sản xuất. Nếu sản xuất nhiều hơn, cần mua nhiều nguyên vật liệu hơn.

Chi phí lao động trực tiếp

Tiền công cho nhân viên trực tiếp tham gia sản xuất, như công nhân trong nhà máy, tăng theo số lượng sản phẩm.

Chi phí đóng gói và vận chuyển

Chi phí cho đóng gói, giao hàng và các chi phí liên quan phụ thuộc vào số lượng hàng bán ra.

Hoa hồng bán hàng

Tiền hoa hồng trả cho đội ngũ bán hàng hoặc đại lý theo tỷ lệ phần trăm của doanh số bán.

So sánh chi phí cố định và chi phí biến đổi

Sự khác biệt chính giữa hai loại:

Chi phí cố định:

• Không thay đổi theo khối lượng sản xuất hoặc bán hàng
• Phải trả bất kể hoạt động hay không
• Liên quan đến nghĩa vụ dài hạn
• Giúp doanh nghiệp lập kế hoạch tài chính chính xác

Chi phí biến đổi:

• Thay đổi tỷ lệ trực tiếp theo khối lượng sản xuất
• Tăng khi sản xuất tăng, giảm khi giảm
• Liên quan đến hoạt động và sản xuất
• Đem lại tính linh hoạt trong quản lý chi phí

Phân tích cấu trúc chi phí

Phân tích chi phí tổng hợp là quá trình kết hợp chi phí cố định và biến đổi để có cái nhìn tổng thể về chi phí toàn bộ. Quá trình này giúp:

• Xác định giá bán phù hợp: đảm bảo bao gồm chi phí và lợi nhuận
• Lập kế hoạch sản xuất hiệu quả: điều chỉnh sản lượng theo nhu cầu thị trường
• Đánh giá lợi nhuận đầu tư: nâng cao khả năng ra quyết định
• Xác định các khoản chi phí cao và tìm cách giảm thiểu
• Đánh giá tác động của biến động thị trường đối với chi phí và lợi nhuận

Tóm lại

Hiểu rõ chi phí cố định là gì và các thành phần của chi phí biến đổi là nền tảng quan trọng trong quản lý doanh nghiệp hiệu quả. Chi phí cố định như tiền thuê, lương và bảo hiểm là các khoản phải trả liên tục, trong khi chi phí biến đổi thay đổi theo sản lượng. Nắm vững cấu trúc chi phí giúp doanh nghiệp định giá, lập kế hoạch sản xuất, quyết định đầu tư, kiểm soát chi phí và phát triển dài hạn một cách thông minh. Vai trò của chi phí cố định và biến đổi góp phần vào sự ổn định tài chính và nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường.