Swap là gì thực sự và tại sao lại đặt tỷ lệ như vậy

Swap là một trong những chi phí mà các nhà giao dịch mới thường dễ bỏ qua, nhưng nó có thể âm thầm ăn mòn lợi nhuận của bạn mỗi đêm giữ vị thế qua ngày. Đối với những người chưa hiểu swap là gì, hãy nghĩ nó như lãi suất phát sinh từ việc bạn vay tiền để giao dịch. Nếu bạn hiểu rõ, bạn có thể lên kế hoạch giao dịch hiệu quả hơn và tránh bị chi phí ẩn này làm mất hết lợi nhuận mà không hay biết.

Chi phí ẩn khiến giao dịch thua lỗ

Trong giao dịch, nhà đầu tư phải đối mặt với nhiều loại chi phí, như Spread và Commission rõ ràng. Nhưng ngoài ra còn có chi phí bí mật gọi là Swap, thường bị bỏ qua, đặc biệt với nhà giao dịch mới chưa nhận thức được rằng swap là yếu tố quan trọng trong tính toán lợi nhuận ròng.

Khi bạn giữ lệnh qua ngày (qua thời gian thị trường đóng cửa), nhà môi giới sẽ tính phí Swap dựa trên chênh lệch lãi suất giữa hai đồng tiền bạn giao dịch hoặc dựa trên chi phí tài chính của tài sản đó.

Lãi suất hai bên là trung tâm của giao dịch thực

Nguồn gốc của Swap phức tạp hơn nhiều người nghĩ, nhưng cốt lõi của nó dựa trên “chênh lệch lãi suất” (Interest Rate Differential), đặc biệt trong giao dịch Forex.

Khi bạn giao dịch cặp tiền như EUR/USD, thực tế bạn đang “mượn” một đồng tiền để “mua” đồng tiền kia:

• Mở lệnh Buy EUR/USD: Bạn đang “mua” EUR và đồng thời “mượn” USD để thanh toán.
• Mở lệnh Sell EUR/USD: Bạn đang “bán” (hoặc “mượn”) EUR và “mua” (hoặc “nhận”) USD trở lại.

Các đồng tiền chính trên thế giới đều có lãi suất chính sách riêng, do ngân hàng trung ương của từng quốc gia đặt ra, như USD do FED, EUR do ECB.

Vì bạn “mượn” đồng tiền nào, nên bạn phải trả lãi cho đồng tiền đó. Khi bạn “giữ” đồng tiền nào, bạn nên nhận lãi từ đồng tiền đó. Chênh lệch lãi suất hai bên chính là Swap thực sự.

Ví dụ tính lãi suất

Giả sử lãi suất của Euro (EUR) là 4.0%/năm, của USD là 5.0%/năm:

• Buy EUR/USD (mua EUR, vay USD): bạn nhận lãi EUR (4.0%) và trả lãi USD (5.0%), chênh lệch là 4.0% - 5.0% = -1.0%/năm, nghĩa là bạn phải trả Swap âm.
• Sell EUR/USD (vay EUR, giữ USD): bạn trả lãi EUR (4.0%) và nhận lãi USD (5.0%), chênh lệch là 5.0% - 4.0% = +1.0%/năm, nghĩa là bạn nhận Swap dương.

Từ lý thuyết đến con số hiển thị trên nền tảng

Trong thực tế, nhà môi giới (broker) là trung gian cung cấp dịch vụ vay mượn này. Họ sẽ cộng thêm “phí quản lý” hoặc “markup” vào tỷ lệ Swap thực tế.

Dù theo lý thuyết bạn nên “nhận” Swap dương (ví dụ +1.0%), nhà môi giới có thể cộng thêm phí, khiến Swap thực nhận chỉ còn khoảng +0.2% hoặc thậm chí nếu phí cao, Swap có thể âm cả hai chiều (Long và Short).

Đây là lý do tại sao Swap Long (cho lệnh Buy) và Swap Short (cho lệnh Sell) không bao giờ bằng nhau chính xác.

Swap cho các loại tài sản khác

Ý tưởng này còn mở rộng tới các tài sản khác ngoài Forex như:

Cổ phiếu và chỉ số (Stocks/Indices): Swap thường dựa trên lãi suất của đồng tiền liên quan đến tài sản đó, ví dụ cổ phiếu Mỹ dựa trên lãi suất USD trừ phí giữ vị thế của broker.

Hàng hóa (Commodities - vàng, dầu): Phức tạp hơn, có thể dựa trên chi phí lưu kho hoặc rollover hợp đồng Futures (chuyển đổi từ hợp đồng tháng cũ sang tháng mới).

Tiền điện tử (Crypto): Thường dựa trên Funding Rate của sàn giao dịch, biến động cao.

Cách tính hai dạng mà nhà giao dịch cần biết

Sau khi hiểu nguồn gốc, bạn cần biết cách tính Swap trên nền tảng và xác định chính xác số tiền.

Dạng 1: Tính theo “Points” trong MT4/MT5

Công thức đơn giản nhất cho 1 Lot tiêu chuẩn (100,000 đơn vị):

Swap (tiền) = (Swap Rate in Points) × (Giá trị của 1 Point)

Ví dụ tính toán:

• Bạn mua 1 Lot EUR/USD
• Xem trong thông số kỹ thuật, Swap Long = -8.5 (tức -8.5 Points)
• Với EUR/USD 1 Lot, 1 Pip (10 Points) = $10 USD
• 1 Point = $1 USD
• Tính: (-8.5 Points) × ($1) = -8.5 USD

Nếu giữ qua đêm 1 ngày, bạn mất 8.5 USD. Nếu qua 3 ngày (thứ Tư), tổng là -8.5 × 3 = -25.5 USD.

Dạng 2: Tính theo tỷ lệ Swap % hàng đêm trong Mitrade

Cách này dễ hiểu hơn:

Swap (tiền) = (Giá trị vị thế) × (Tỷ lệ Swap %)

Trong đó, giá trị vị thế = (Số Lot) × (Kích thước hợp đồng) × (Giá thị trường tại thời điểm tính Swap).

Ví dụ:

• Mua 1 Lot EUR/USD (1 Lot = 100,000 đơn vị)
• Giá EUR/USD = 1.0900
• Tỷ lệ Swap hàng đêm = -0.008%

Bước 1: Tính giá trị vị thế 1 × 100,000 × 1.0900 = 109,000 USD

Bước 2: Tính Swap 109,000 × (-0.008 / 100) = 109,000 × -0.00008 = -8.72 USD

Bạn sẽ mất 8.72 USD mỗi đêm. Nếu giữ qua 3 ngày (thứ Tư), tổng là -8.72 × 3 = -26.16 USD.

Lưu ý quan trọng

• Swap tính dựa trên giá trị đầy đủ của vị thế, không dựa trên số tiền ký quỹ (margin).
• Nếu dùng đòn bẩy cao, ví dụ 1:100, thì chi phí Swap so với margin sẽ lớn hơn nhiều, dễ làm tiêu hao vốn nhanh chóng nếu giữ vị thế dài hạn.
• Đối với các nhà giao dịch dài hạn, Swap có thể ảnh hưởng lớn đến lợi nhuận cuối cùng.

3 ngày Swap và thời điểm tính

Thông thường, Swap sẽ tính hàng ngày, nhưng có một ngày trong tuần (thường là thứ Tư) sẽ bị tính gấp 3 lần (3× Swap). Lý do là thị trường đóng cửa cuối tuần, nhưng lãi suất vẫn tiếp tục tính, nên nhà môi giới cộng gộp các khoản của ngày thứ Bảy và Chủ Nhật vào ngày thứ Tư.

Tại sao? Vì thị trường Forex đóng cửa cuối tuần, nhưng lãi suất vẫn phát sinh, nên nhà môi giới cộng gộp các khoản này vào ngày thứ Tư để tránh tính lặp lại.

Ngày nào? Thường là đêm thứ Tư (từ thứ Tư sang thứ Năm), nhưng có thể khác tùy broker và loại tài sản.

Các loại Swap nhà giao dịch cần biết

• Swap dương (Positive Swap): Bạn nhận tiền mỗi đêm, thường xảy ra khi lãi suất của tài sản mua cao hơn lãi suất vay.
• Swap âm (Negative Swap): Bạn phải trả tiền mỗi đêm, phổ biến hơn, khi lãi suất của tài sản mua thấp hơn lãi vay.
• Swap Long (Buy) và Swap Short (Sell): tỷ lệ Swap riêng cho vị thế mua hoặc bán.

Carry Trade và tài khoản Swap-Free

Carry Trade (giao dịch mang lãi suất)

Chiến lược này tận dụng chênh lệch lãi suất, mua đồng tiền có lãi suất cao và vay đồng tiền lãi suất thấp để kiếm lợi từ Swap dương hàng ngày.

Ví dụ: Mua AUD/JPY, trong đó AUD có lãi suất cao hơn JPY, nếu Swap Long dương, bạn sẽ nhận tiền đều đặn.

Tài khoản Swap-Free (Islamic Account)

Dành cho nhà giao dịch theo đạo Hồi, không chấp nhận lãi suất, nên các broker cung cấp tài khoản không tính Swap, phù hợp với quy định tôn giáo. Tuy nhiên, thường có phí spread cao hơn hoặc phí quản lý cố định.

Quản lý rủi ro và lên kế hoạch tài chính

• Tính toán trước chi phí Swap khi mở vị thế.
• Tránh giữ lệnh qua đêm nếu Swap tiêu cực lớn.
• Sử dụng đòn bẩy hợp lý để hạn chế chi phí.
• Với giao dịch dài hạn, cân nhắc mở tài khoản Swap-Free.

Tóm lại

Swap là gì? Nó là chi phí phát sinh từ việc vay mượn để giao dịch, phản ánh chênh lệch lãi suất giữa các tài sản hoặc đồng tiền. Đối với nhà giao dịch ngắn hạn, Swap ít ảnh hưởng, nhưng với vị thế dài hạn, nó có thể tiêu hao lợi nhuận hoặc gây thua lỗ lớn.

Chọn broker minh bạch, rõ ràng về phí Swap và hiển thị thông tin rõ ràng giúp bạn lên kế hoạch tốt hơn, tránh bất ngờ. Swap không còn là điều bí ẩn nữa, mà là một phần bình thường của chi phí giao dịch.