Khoảng 7,8 nghìn tỷ USD hiện đang nằm trong các quỹ thị trường tiền tệ tại Mỹ, sinh lợi, xoay vòng và chờ đợi. Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) bắt đầu chu kỳ nới lỏng vào ngày 18/9/2024 và đến nay đã 522 ngày kể từ lần cắt giảm lãi suất đầu tiên.
Dựa trên các chu kỳ lịch sử, thị trường đang bước vào giai đoạn mà dòng tiền thường bắt đầu rời khỏi các tài sản an toàn để quay trở lại nhóm tài sản rủi ro hơn. Nhà phân tích Bitcoin Matthew Hyland gần đây cũng đưa ra nhận định tương tự trên nền tảng X: trong khoảng 500–1.000 ngày sau khi Fed bắt đầu cắt giảm lãi suất, thanh khoản thường rời khỏi quỹ thị trường tiền tệ và chảy vào các thị trường tài sản.
Lịch trình ủng hộ kịch bản này, nhưng động lực lợi suất mới là yếu tố quyết định.
Theo báo cáo tuần mới nhất của Viện Công ty Đầu tư (ICI), tổng tài sản trong các quỹ thị trường tiền tệ đạt 7,791 nghìn tỷ USD tính đến tuần kết thúc ngày 18/2/2026. Trong đó, 6,405 nghìn tỷ USD nằm ở quỹ chính phủ, 1,242 nghìn tỷ USD ở quỹ prime và 0,144 nghìn tỷ USD ở quỹ miễn thuế. Cơ cấu này cho thấy nhu cầu vẫn tập trung gần trái phiếu Kho bạc và thanh khoản hàng ngày.
Lượng tiền này thường được xem là “tiền đứng ngoài thị trường” – một nguồn dự trữ có thể ồ ạt chuyển sang tài sản rủi ro khi Fed xoay trục chính sách.
Tuy nhiên, đây không phải dòng tiền vô định. Đó là sản phẩm sinh lợi, chịu ràng buộc bởi lợi suất, quy định và mục tiêu quản trị. Lãi suất tăng kéo theo lợi suất tăng, khiến tiền tìm đến nơi ít rủi ro hơn. Giờ đây, khi lãi suất đang giảm, câu hỏi không còn là quy mô bao nhiêu mà là sẽ chảy theo hướng nào.
Lãi suất quỹ liên bang hiệu dụng hiện ở mức 3,64% (tháng 1/2026), giảm từ 4,22% vào tháng 9/2025. Sự thu hẹp lợi suất này làm thay đổi mức sinh lời của tài sản “an toàn”.
Chỉ số lợi suất quỹ tiền tệ của Crane vào tuần kết thúc ngày 2/1/2026 ở khoảng 3,58% – mức lợi suất thấp hơn, thu hẹp khoảng cách giữa “chờ đợi” và “chấp nhận rủi ro”. Biểu đồ cho thấy khối tiền mặt vẫn cao, nhưng nền lợi suất bên dưới đang dốc xuống – và độ dốc tạo ra chuyển động.
Cơ chế thanh khoản từng vận hành mạnh trong giai đoạn trước – cơ sở reverse repo qua đêm (ON RRP) của Fed – gần như đã cạn, chỉ còn 0,496 tỷ USD tính đến 20/2/2026. Vì vậy, câu chuyện thanh khoản tiếp theo không còn đến từ yếu tố kỹ thuật, mà đến từ quyết định phân bổ danh mục.
Dòng tiền có thể giữ nguyên vị trí, kéo dài kỳ hạn trái phiếu, chuyển sang tín dụng, chảy vào cổ phiếu hoặc thậm chí sang các “đường ray” crypto. Mỗi hướng đi mang hệ quả khác nhau.
Quỹ thị trường tiền tệ không chỉ chứa một loại tiền. Dữ liệu ICI cho thấy 3,082 nghìn tỷ USD thuộc nhà đầu tư cá nhân và 4,709 nghìn tỷ USD thuộc khối tổ chức. Tiền của tổ chức thường phục vụ thanh toán, dự phòng tín dụng và vận hành – nên dịch chuyển chậm hơn nhiều so với tâm lý thị trường.
Chỉ cần 1% tổng tài sản dịch chuyển tương đương khoảng 78 tỷ USD; 5% là 390 tỷ USD; 10% là 779 tỷ USD. Quy mô này đủ tạo biến động đáng kể, tùy vào nơi dòng tiền đổ vào.
Yếu tố then chốt vẫn là lợi suất – biến số đi theo lộ trình chính sách của Fed.
Theo phân tích của Morgan Stanley, lợi suất quỹ tiền tệ bám sát Fed. Khi lãi suất giảm, lợi suất co hẹp và nhà đầu tư bắt đầu đặt câu hỏi: “Còn lựa chọn nào sinh lời hơn?”. Câu trả lời phụ thuộc vào khẩu vị rủi ro và quy định đầu tư.
Giới quan sát vĩ mô cũng theo dõi bảng cân đối kế toán của Fed (WALCL hiện ở mức 6,613 nghìn tỷ USD) và tài khoản chung của Kho bạc Mỹ (TGA trung bình khoảng 912,7 tỷ USD). Đây là các “đồng hồ áp suất” phản ánh trạng thái thanh khoản hệ thống.
Con đường luân chuyển: trái phiếu trước, rủi ro sau, crypto là nhánh hẹp
Trong chu kỳ cắt giảm lãi suất, lựa chọn đầu tiên thường là trái phiếu kỳ hạn dài và tín dụng. Lịch sử cho thấy trái phiếu investment-grade thường vượt trội so với tiền mặt trong giai đoạn từ khi Fed dừng tăng lãi suất đến khi kết thúc cắt giảm.
Điều này quan trọng với Bitcoin, bởi tài sản này phụ thuộc vào dòng tiền cận biên. Nếu tiền mặt chủ yếu chảy sang trái phiếu, đà tăng rủi ro sẽ thận trọng hơn. Nếu bỏ qua trái phiếu để vào thẳng tài sản rủi ro, thị trường có thể chứng kiến biến động mạnh.
Thị trường stablecoin hiện ở mức 308 tỷ USD, trong đó USDT chiếm 186 tỷ USD – đóng vai trò “tiền mặt on-chain” có thể mở rộng khi khẩu vị rủi ro tăng và thu hẹp khi hệ thống siết chặt.
Ngoài ra, các ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ đã trở thành kênh hút vốn mới. So sánh giả định 39 tỷ USD (0,5% tài sản quỹ tiền tệ) với 61,3 tỷ USD dòng vốn ETF thực tế cho thấy chỉ một tỷ lệ nhỏ luân chuyển cũng đủ tạo tác động đáng kể.
Kịch bản thận trọng: Fed cắt giảm chậm, lạm phát dai dẳng. Dòng tiền rút nhẹ 0–2% trong 12 tháng (0–156 tỷ USD), chủ yếu vào trái phiếu chất lượng cao. Bitcoin đi theo tâm lý chung, “bức tường tiền mặt” vẫn chủ yếu là con số trên giấy.
Kịch bản hạ cánh mềm: Fed cắt giảm nhanh hơn, lợi suất tiền mặt tiếp tục giảm. Dòng tiền rút 5–10% (390–779 tỷ USD), phân bổ vào trái phiếu, cổ phiếu và một phần nhỏ vào crypto. Chỉ 0,5% cũng tương đương 39 tỷ USD – đủ tạo xung lực giá.
Kịch bản suy thoái: Fed cắt giảm trong bối cảnh kinh tế xấu đi. Nhu cầu tiền mặt tăng, AUM quỹ tiền tệ có thể tăng thêm 3–8% (234–623 tỷ USD). Bitcoin có thể biến động mạnh, giảm trước rồi phục hồi sau khi chính sách hỗ trợ phát huy tác dụng.
IMF dự báo tăng trưởng toàn cầu 3,3% năm 2026 và 3,2% năm 2027 – nền tảng ủng hộ kịch bản hạ cánh mềm, dù rủi ro khu vực vẫn tồn tại.
Với ON RRP gần cạn, trọng tâm chuyển sang cấu trúc quỹ tiền tệ, ràng buộc tổ chức và chênh lệch lợi suất giữa trái phiếu, cổ phiếu và tài sản thay thế.
Để theo dõi quá trình này, cần tập trung vào:
Thanh khoản không chỉ là khẩu hiệu. Nó là hệ thống gồm lợi suất, cơ chế và động lực phân bổ. Lịch có thể tạo kỳ vọng, nhưng chính chênh lệch lợi suất và quyết định danh mục mới là yếu tố biến khối tiền khổng lồ thành dòng chảy thực sự.
Vương Tiễn
Bài viết liên quan
Liệu đà tăng của thị trường tiền điện tử có bền vững? Dữ liệu on-chain cho Bitcoin và Ethereum cho thấy có
Bitcoin bị tịch thu biến mất do cảnh sát quản lý kém... Kêu gọi xây dựng các biện pháp quản lý tài sản ảo
Nếu Bitcoin vượt qua 66,000 USD, cường độ thanh lý vị thế bán tổng hợp trên các sàn CEX chính sẽ đạt 1.593 tỷ USD