Khủng hoảng đóng cửa chính phủ được tháo gỡ
(Nguồn: Pete Kiehart / Bloomberg News)
Sau 40 ngày đối mặt nguy cơ đóng cửa, chính phủ liên bang Hoa Kỳ đã nhận được giải pháp tháo gỡ. Tháng 11 năm 2025, sau các cuộc đàm phán lưỡng đảng kéo dài, Thượng viện đạt được thỏa thuận tài trợ tạm thời, kết thúc thời gian đóng cửa dài nhất từ trước đến nay. Thỏa thuận này giúp chính phủ duy trì nguồn tài trợ tới ngày 30 tháng 01 năm 2025, tạo ra một khoảng thời gian ngắn để hai bên tiếp tục thảo luận ngân sách. Sự thỏa hiệp này xuất phát từ yêu cầu cấp thiết về chính trị của Washington; với thị trường, nó mang lại sự ổn định quan trọng.
Các điểm nổi bật của thỏa thuận tạm thời
Thỏa thuận tập trung vào giải pháp tức thời. Ngoài việc gia hạn tài trợ, các sửa đổi mang tính biểu tượng được bổ sung:
- Bãi bỏ sắc lệnh hành pháp thời Trump cho phép sa thải nhân viên liên bang, khôi phục ổn định cho hệ thống hành chính;
- Đảm bảo Chương trình Hỗ trợ Dinh dưỡng Bổ sung (SNAP) được duy trì tài trợ tới hết năm tài chính 2026, tránh gián đoạn trợ cấp xã hội;
- Bổ sung các điều khoản ổn định ngân sách nhằm ngăn nguy cơ đóng cửa trong tương lai, yêu cầu cả hai bên hoàn thành thảo luận ngân sách đúng hạn;
- Tách riêng vấn đề Medicaid khỏi vòng đàm phán này, dành một cuộc bỏ phiếu độc lập về Đạo luật ACA.
Chiến lược này thể hiện sự thỏa hiệp chính trị từng bước: trì hoãn các chính sách gây tranh cãi để đổi lấy sự ổn định ngắn hạn của thể chế.
Chuyển hướng chiến lược của Đảng Dân chủ
Đối với Đảng Dân chủ, đợt đóng cửa vừa là phép thử sức chịu đựng, vừa là bước ngoặt chiến lược. Ban đầu, Đảng kiên quyết giữ cải cách y tế, nhưng sự phản kháng mạnh mẽ từ phe Trump và nhóm bảo thủ đã buộc phải nhượng bộ: tách vấn đề y tế để chính phủ vận hành trở lại.
Một số thành viên cấp tiến cho rằng động thái này là nhượng bộ quá mức, nhưng đa số Đảng Dân chủ nhấn mạnh thỏa hiệp chính trị là điều kiện cần thiết để quản lý đất nước. Trong bối cảnh lạm phát tăng và thị trường biến động, việc duy trì đóng cửa các cơ quan liên bang gây thiệt hại lớn hơn nhiều so với việc ưu tiên quản trị. Đảng Dân chủ chuyển từ phương pháp tập trung vào từng vấn đề riêng lẻ sang ưu tiên cho quản trị tổng thể, thể hiện phong cách chính trị thực dụng, phù hợp với thực tế.
Quản trị trì trệ và niềm tin bị xói mòn
Đợt đóng cửa chính phủ 40 ngày không chỉ là đình trệ hành chính—mà còn là dấu hiệu suy giảm nghiêm trọng niềm tin thể chế. Việc đóng băng ngân sách đã khiến các bộ ngành liên bang ngừng hoạt động, làm chậm trễ công bố số liệu kinh tế, ảnh hưởng đến quyết định doanh nghiệp và gián đoạn hỗ trợ dinh dưỡng bổ sung.
Những trì hoãn này tác động mạnh tới niềm tin thị trường hơn cả chi phí tài khóa trực tiếp. Theo Liên đoàn Nhân viên Chính phủ Hoa Kỳ, hơn 800.000 nhân viên liên bang bị chậm trả lương trong thời gian đóng cửa. Nhiều khu vực bị đình trệ giao thông công cộng, hỗ trợ dinh dưỡng bổ sung. Quốc hội đối diện rủi ro chính trị và cảnh báo về sự bền vững của bộ máy quản trị.
Phản ứng thị trường
Ngay khi đạt thỏa thuận, các hợp đồng tương lai cổ phiếu Mỹ tăng mạnh. Hợp đồng tương lai chỉ số S&P 500 tăng hơn 1,2%, phản ánh kỳ vọng lớn của nhà đầu tư vào sự ổn định ngắn hạn. Dù giải pháp chưa xử lý tận gốc vấn đề ngân sách, các chuyên gia nhận định các cơ chế vận hành vẫn có thể bù đắp chia rẽ chính trị. Đa số quan sát viên kỳ vọng giai đoạn này sẽ giúp đàm phán ngân sách cuối năm diễn ra thuận lợi. Thỏa thuận cũng tạo bối cảnh rõ ràng hơn cho quyết sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang.
Kết luận
Kết thúc đóng cửa chính phủ cho thấy hệ thống chính trị Mỹ có khả năng chống chịu áp lực, đồng thời lộ rõ các điểm yếu. Thỏa thuận tạm thời đồng nghĩa với việc khủng hoảng chỉ bị trì hoãn, chưa được giải quyết triệt để. Tại Washington, sự đồng thuận thường xuất hiện sau những giai đoạn mệt mỏi và căng thẳng; trong khi đó, thị trường nỗ lực phục hồi niềm tin giữa bất định. Khi quản trị hiệu quả trở nên khan hiếm, thỏa hiệp chính trị đã trở thành yếu tố thiết yếu cho sự ổn định tài chính.
